Η ηλίαση και η θερμοπληξία αποτελούν αρκετά συχνές καταστάσεις τώρα τους καλοκαιρινούς μήνες. Η ζέστη και η παρατεταμένη έκθεση στον ήλιο, εάν και είναι κάτι που αναζητούμε και απολαμβάνουμε όλοι τώρα το καλοκαίρι, μπορεί να γίνει και επικίνδυνη, εάν δεν προσέξουμε και δεν πάρουμε τις απαίτητες προφυλάξεις.
Τι ακριβώς είναι όμως η ηλίαση και πώς μπορούμε να προφυλαχτούμε και να την αντιμετωπίσουμε
Ορισμός
Η ηλίαση αποτελεί τον πιο κοινό τύπο θερμοπληξίας και προκαλείται από την παρατεταμένη έκθεση στον ήλιο (θερμική ακτινοβολία). Οφείλεται στην αύξηση της θερμοκρασίας του σώματος, λόγω αδυναμίας ρύθμισής της, με αποτέλεσμα την υπερθέρμανση του οργανισμού.
Φυσιολογικά το σώμα έχει ορισμένους μηχανισμούς τους οποίους κινητοποιεί για να αντισταθμίσει την αυξημένη θερμοκρασία περιβάλλοντος και να αποφύγει την αύξηση της εσωτερικής του θερμοκρασίας. Οι μηχανισμοί αυτοί περιλαμβάνουν την αύξηση της διαμέτρου των αγγείων, την αύξηση του ρυθμού της αναπνοής και την έντονη εφίδρωση. Όλα τα παραπάνω βοηθούν το σώμα να δροσιστεί και να αποβάλλει γρήγορα θερμότητα, διατηρώντας έτσι τη θερμοκρασία του σώματος περίπου στους 36,6°C.
Στην περίπτωση της ηλίασης λόγω μεγάλης και παρατεταμένης έκθεσης σε υψηλή θερμοκρασία και αυξημένη υγρασία, το σώμα αδυνατεί να ρυθμίσει την εσωτερική του θερμοκρασία. Ο ιδρώτας, που φυσιολογικά δροσίζει το σώμα, λόγω της μεγάλης υγρασίας, αδυνατεί να εξατμιστεί και έτσι το σώμα πλέον δεν μπορεί να δροσιστεί. Το αποτέλεσμα είναι να αυξάνεται η θερμοκρασία του σώματος και να δημιουργείται πυρετός και μια σειρά από άλλα συμπτώματα.
Συμπτώματα
Το αποτέλεσμα της ηλίασης, που οφείλεται στην αδυναμία λειτουργίας των θερμορυθμιστικών μηχανισμών του σώματος, είναι:
Πυρετός
Ξηρό δέρμα
Ταχυκαρδία
Προβλήματα εφίδρωσης
Κράμπες
Γρήγορη αναπνοή
Ναυτία, εμετός
Σε ακραίες περιπτώσεις και εφόσον δεν αναγνωριστεί και αντιμετωπιστεί εγκαίρως, η ηλίαση μπορεί να γίνει επικίνδυνη, προκαλώντας βλάβες στο νευρικό σύστημα και σε ζωτικές λειτουργίες. Ακραία συμπτώματα σοβαρής ηλίασης αποτελούν σύγχυση, σπασμοί, νευρικότητα, ναυτία, σύγχυση ομιλίας και αντίληψης, ψευδαισθήσεις, απώλεια συνείδησης και ζάλη.
Ομάδες κινδύνου
Εάν και όλοι διατρέχουν υψηλό κίνδυνο για ηλίαση, μετά από παρατεταμένη έκθεση, υπάρχουν ορισμένες ομάδες πληθυσμού που είναι πιο ευπαθείς και θα πρέπει να δίνεται μεγαλύτερη προσοχή, όπως τα ηλικιωμένα άτομα, τα παιδιά, άτομα με καρδιαγγειακά προβλήματα, κυστική ίνωση ή διαβήτη.
Αντιμετώπιση
Σε περίπτωση που υπάρχει υπόνοια ή εκδηλώσετε οποιοδήποτε σύμπτωμα που σας παραπέμπει στην ηλίαση, τότε:
Απομακρυνθείτε απευθείας από τον ήλιο και προσεγγίστε ένα δροσερό και σκιερό μέρος. Ιδανικά επιλέξτε ένα μέρος με κλιματισμό.
Φροντίστε για άμεση ενυδάτωση, καταναλώνοντας άφθονο νερό.
Δροσίστε με κρύα πανιά τον αυχένα, το πρόσωπο και γενικά το σώμα.
Ξαπλώστε και ανασηκώστε ελαφρά το κεφάλι.
Για ευχάριστες και ασφαλείς διακοπές λοιπόν, μην εκτείθεστε υπερβολικά στον ήλιο και αποφύγετε τις μεσημεριανές ώρες έκθεσης, όπου η θερμοκρασία περιβάλλοντος είναι ιδιαίτερα αυξημένη.
