Ιερά Πανήγυρη Αγίου Χαραλάμπους στον Ιερό Ναό Αγίου Παντελεήμονος Σερρών από την Τρίτη 9 Φεβρουαρίου έως και την Πέμπτη 11/2
Δείτε το πρόγραμμα των ιερών ακολουθιών
Η ιστορία του Ιερού Ναού Αγίου Παντελεήμονος Σερρών
Ο Ιερός Ναός του Αγίου Παντελεήμονος Σερρών βρίσκεται στη δυτική πλευρά της ακροπόλεως έξω από τα τείχη της πόλεως. Είναι άγνωστο πότε πρωτοκτίστηκε. Σε ιστορικές πηγές αναφέρεται από τις αρχές του 12ου αιώνα λειτουργούσε ως Ναός του βυζαντινού νεκροταφείου του Αγίου Παντελεήμονος. Αυτό επιβεβαιώνεται από τις παλαιές εικόνες που βρέθηκαν το 1892 στον Ναό α) τις Θεοτόκου «ΜΗΡ ΘΟΥ, Η ΑΜΑΡΤΩΛΩΝ ΣΩΤΗΡΙΑΝ» και β) του Χριστού με την επιγραφή «ΔΕΗΣΙΣ ΤΟΥ ΔΟΥΛΟΥ ΤΟΥ ΘΕΟΥ ΚΑΙ ΤΗΣ ΣΥΜΒΙΟΥ ΑΥΤΟΥ ΚΑΙ ΤΩΝ ΤΕΚΝΩΝ ΑΥΤΟΥ ΕΤΟΥΣ ΖΛΛΣ(1628)».
Το έτος 1202 ο Ιερός Ναός καταστράφηκε από τον τσαρίσκο των Βουλγάρων Ιωαννίτση, τον επονομαζόμενο Σκυλογιάννη, ενώ ανακαινίσθηκε εκ βάθρων το 1738 και το 1838. Σύμφωνα με ανεπίγραφες πλάκες της Ρωμαϊκής και Βυζαντινής εποχής, κτίστηκε στο χώρο του ρωμαϊκού και στη συνέχεια βυζαντινού νεκροταφείου της πόλεως των Σερρών. Από την ρωμαϊκή εποχή βρέθηκε μία ανεπίγραφη επιτύμβια πλάκα με ανάγλυφη ροζέτα και ημικυκλικό στεφάνι πού φέρει την επιγραφή «ΜΩΜΩ ΔΙΟΝΥΣΙΩ ΤΩ ΑΝΔΡΙΜΝΗΜΗΣ ΧΑΡΙΝ». Ἡ ἐπιτύμβια πλάκα τῆς βυζαντινῆς ἐποχῆς εἶχε τήν ἐπιγραφή « ΜΝΗΣΘΗΤΙ- ΚΡ ΤΩΝ ΔΟΥΛΩΝ ΣΟΥ ΛΑΖΑΡΩΝ ΠΤΡ».
Το 1913 οι Βούλγαροι και πάλι πυρπόλησαν τον Ναό με αποτέλεσμα να καεί σχεδόν όλος εκτός από την κεντρική αψίδα. Επανοικοδομήθηκε πάνω στα θεμέλια του παλαιού βυζαντινού Ναού το 1935 μετά από πρωτοβουλία μας επιτροπής γυναικών που αποτελούνταν από τις κ. Γούναρη Ασημίνα, Ζωγράφου Μαρίκα, Κακαβούτη Θεοδώρα και Κικοπούλου Ευθαλία. Η επανοικοδόμηση του Ναού ολοκληρώθηκε το 1950. Ξανακτίστηκε σέ βυζαντινό ρυθμό τρίκλιτης βασιλικής με σαμαρωτή δίρριχτη κεραμοσκεπή στέγη με έξι ζεύγη ξυλίνων επικαλυμμένων κιόνων. Το Ιερό Βήμα είναι πολύκογχο. Εκτός της μεγάλης κόγχης έχει άλλες μικρότερες για την προσκομιδή, το σκευοφυλάκιο κ.λ.π.
Ὁ Ναός μετά τήν ἐπανοικοδόμησή του λειτουργοῦσε ὡς παρεκκλήσιο τοῦ Μητροπολιτικοῦ Ναοῦ τῶν Μεγάλων Ταξιαρχῶν. Τό 1984 προτάθηκε νά γίνει ἐνοριακός. Κατόπιν συντονισμένων ἐνεργειῶν ὑπογράφηκε ἀπό τόν τότε Πρόεδρο τῆς Δημοκρατίας τό ὑπ’ ἀριθμ. 14 / 22-1-1985 διάταγμα. Ὁ Ναός ἐγκαινιάστηκε ἀπό τόν Μητροπολίτη Μάξιμο στίς 28 Σεπτεμβρίου τοῦ 1986. Ἀπό τό 1986 καί μετά ἔγιναν βελτιωτικές ἀνακαινίσεις τοῦ Ἱεροῦ Ναοῦ. Ἀνεγέρθηκε ἡ αἴθουσα, τό γραφεῖο καί ἡ ἀποθήκη, δημιουργήθηκε λεβητοστάσιο καί ἐγκαταστάσεις ὑγιεινῆς, πλακοστρώθηκε καί περιφράχθηκε ὁ αὔλειος χῶρος, ἀνακαινίστηκε προϋπάρχουσα βρύση ἀπό τό 1900, ἐπιπλώθηκε καί ἁγιογραφήθηκε ἀπό τόν Σπυρίδωνα Δροῦμπο, ἀνακατασκευάστηκε τό τέμπλο, ἀντικαταστάθηκε ἡ σκεπή καί κεραμοσκεπάστηκε ὁ νάρθηκας. Ἐπίσης κτίσθηκε τό ἱερό ναΰδριο τοῦ «Ἀθανάτου Σωτῆρος Χριστοῦ». Τέλος ἀνεγέρθηκε τό ἱερό παρεκκλήσιο «Ὁ Χριστός ἐν τῇ φυλακῇ» πίσω ἀπό τό Ἱερό Βῆμα, διότι παλαιότερα δίπλα στόν Ἅγιο Παντελεήμονα ὑπῆρχε κοιμητηριακός Ναός μέ αὐτή τήν ὀνομασία. Τό καμπαναριό ἀνεγέρθηκε τό 1961 μέ δωρεά τοῦ Κατσαρίδη Γ.
Στόν Ἱερό Ναό ὑπάρχουν τά ἑξῆς ἱερά κειμήλια:
1. Εἰκόνα τοῦ Χριστοῦ Παντοκράτορος τοῦ ἔτους 1885.
2. Εὐαγγέλιο βελούδινο ἀργυρό τοῦ ἔτους 1811.
3. Εἰκόνα τοῦ Ἁγίου Γεωργίου τοῦ ἔτους 1879.
4. Ἁγιοπότηρον.
Θεία Λειτουργία τελεῖται κάθε Κυριακή καί κάθε ἑορτή. Λειτουργεῖ ἐνοριακό φιλόπτωχο ταμεῖο. Στόν Ἱερό Ναό ὑπάγονται τά κάτωθι παρεκκλήσια: 1. Τό Ἱερό Παρεκκλήσιο τῶν Ἁγίων Συμεών τοῦ Στυλίτου καί Θεοδόχου. 2. Τό Ἱερό Παρεκκλήσιο Κοιμήσεως Θεοτόκου παραθεριστῶν Χρυσοπηγῆς Σερρῶν. Κτίστηκε τό 1957 ὅταν ἄρχισαν νά κτίζονται καί τά πρῶτα σπίτια τῶν ἐκεῖ παραθεριστῶν. Τό 1996 κατόπιν ἐντολῆς τοῦ μακαριστοῦ Μητροπολίτου Σερρῶν καί Νιγρίτης Μαξίμου, γκρεμίσθηκε τό ἀρχικό Παρεκκλήσιο καί ἀνεγέρθηκε νέο. Ἐγκαινιάσθηκε στίς 9/8/1997. Λειτουργεῖ κατά τούς μῆνες Ἰούλιο καί Αὔγουστο κάθε Κυριακή καί τόν Δεκαπενταύγουστο στίς ἱερές παρακλήσεις πρός τήν Ὑπεραγία Θεοτόκο.
φωτο Αθανάσιος Αθανασιάδης
