Στο Μπιτ Παζάρ, στο κέντρο της Θεσσαλονίκης, ο Ευθύμης Γαβριηλίδης άνοιξε ένα από τα πρώτα παλαιοπωλεία στη Θεσσαλονίκη και για 60 χρόνια συγκέντρωνε συλλεκτικούς θησαυρούς και αναμνήσεις άλλων εποχών.
Από το μαγαζί του περνούσαν καθημερινά συλλέκτες που αναζητούσαν έργα τέχνης, τεκμήρια ιστορικών στιγμών, σπάνια αντικείμενα, όπως φωτογραφίες που αφηγούνται την καθημερινότητα των περασμένων δεκαετιών, αφίσες κινηματογράφων που κοσμούσαν τους δρόμους της πόλης, ή επιδίωκαν να ανταλλάξουν γνώσεις, πληροφορίες και να περιπλανηθούν στο παρελθόν.
Για πρώτη φορά από τον θάνατο του Ευθύμη Γαβριηλίδη, ένα μέρος της συλλογής του παρουσιάζεται στο κοινό της Θεσσαλονίκης στην 4η Συλλεκτική EXPO, που φιλοξενείται στις 26-27 Απριλίου στο Περίπτερο 1, στη Διεθνή Έκθεση Θεσσαλονίκης.
«Ο θείος μου μάζευε τα πάντα. Δεν είχε κάποια εξειδίκευση, οπότε ό,τι μπορεί κάποιος να φανταστεί, υπάρχει στη συλλογή του. Υπάρχουν αφίσες, πορτολάνοι, φωτογραφίες παλιές, ιστορικές, πολεμικές επιστολές, παράσημα, γαλόνια, μουσικά όργανα, νομίσματα» δήλωσε στο ΑΠΕ-ΜΠΕ ο ανιψιός του Ευθύμη Γαβριηλίδη, Βασίλης Γαβριηλίδης, ο οποίος έχει αναλάβει τη δύσκολη αποστολή της διαχείρισης της τεράστιας συλλογής του εκλιπόντος παλαιοπώλη.
Επιλέξαμε κάποια αντικείμενα για την 4η Συλλεκτική EXPO για να μπορέσουμε να έρθουμε σε επαφή με ανθρώπους που ενδιαφέρονται, με συλλέκτες, επισήμανε ο κ. Γαβριηλίδης, προσθέτοντας ότι διαπίστωσε ότι τα στοιχεία της συλλογής είναι τριών κατηγοριών.
«Η μία κατηγορία είναι που έχει μεγάλο ενδιαφέρον. Πρόκειται για σταθερά διαχρονικές αξίες και είναι τα πολεμικά αντικείμενα, τα νομίσματα και τα παραδοσιακά, στολές, κοσμήματα, μουσικά όργανα. Για τα συγκεκριμένα υπάρχει πάντα ζήτηση και είναι στην πρώτη γραμμή» ανέφερε ο κ. Γαβριηλίδης.
«Από εκεί και πέρα υπάρχει μία άλλη κατηγορία, τα οποία είναι λίγο πιο εξειδικευμένα, δηλαδή κάποιος μπορεί να ενδιαφέρεται για καπνικά, κάποιος άλλος μπορεί να ενδιαφέρεται για οθωμανικά αντικείμενα, κάποιος άλλος μπορεί να ενδιαφέρεται για βίντατζ γυαλιά, πένες, δίσκους, τυπογραφικές μηχανές» υπογράμμισε.
Οι συλλέκτες σιγά σιγά εξειδικεύονται. Πολύ λίγοι είναι εκείνοι που συλλέγουν τα πάντα, εξειδικεύονται σε γραμματόσημα ή σε αφίσες ή σε άλλα αντικείμενα, εξήγησε. Υπάρχει και ένα ποσοστό αντικειμένων, το οποίο έχει απαξιωθεί από τον χρόνο, κάποια κινέζικα βάζα που κάποτε ήταν της μόδας, αυτή τη στιγμή δεν ζητούνται, ανέφερε ο κ. Γαβριηλίδης.
Μία από τις ιδιαίτερες ιστορίες που του είχε αφηγηθεί ο θείος του είναι το γεγονός ότι από τον Τύπο πληροφορήθηκε ότι πέρασε από τα χέρια παλαιοπώλη της Θεσσαλονίκης ένα σπάνιο βιολί Stradivarius. «Το βιολί που είχε πουλήσει ο ίδιος σε χαμηλή τιμή, άξιζε εκατομμύρια. Δέκα μέρες μετά την πώληση, διάβασε στις εφημερίδες ότι παλαιοπώλης πούλησε ένα βιολί Stradivarius σε οικονομική τιμή, ενώ η αξία του ήταν πολλαπλάσια» σημείωσε ο κ. Γαβριηλίδης.
Τονίζοντας ότι έχει δημιουργήσει επαφές με κάποιους συλλέκτες, διευκρίνισε τώρα κάνει προσπάθεια, ώστε να μπορέσει να γνωρίσει πιο πολύ εξειδικευμένο κόσμο. «Μπαίνοντας σε αυτό τον χώρο διαπιστώνεις ότι μαθαίνεις πάρα πολλά πράγματα για τον τρόπο ζωής των ανθρώπων και τις συμπεριφορές διαφορετικών λαών. Καταλαβαίνεις τα αντικείμενα και από πού προέρχονται. Συνειδητοποιείς ότι αυτά τα αντικείμενα είχαν μία άλλη ζωή. Ενώ στην αρχή ήμουν αδιάφορος, τώρα σιγά σιγά σπάει ένας πάγος και τα βλέπω με μία άλλη οπτική» σημείωσε ο Βασίλης Γαβριηλίδης.
Στην 4η Συλλεκτική EXPO παρουσιάζονται νομίσματα, χαρτονομίσματα, γραμματόσημα, ταχυδρομική ιστορία, μετάλλια, παράσημα και άλλα στρατιωτικά αντικείμενα (militaria) του 19ου και του 20ου αιώνα, καρτ- ποστάλ, φωτογραφίες, παλαιά βιβλία και περιοδικά, παιχνίδια, ρολόγια τσέπης και χειρός, ντοκουμέντα, αρχειακό υλικό, δίσκοι βινυλίου, ορυκτά και πετρώματα, τηλεκάρτες, αλλά και κάθε είδους συλλεκτικά αντικείμενα και έργα τέχνης.
Οι συλλογές ανήκουν σε μουσεία, οίκους δημοπρασιών, γκαλερί, καταστήματα αλλά και ιδιώτες συλλέκτες από όλη την Ελλάδα και το εξωτερικό, που ανοίγουν τις συλλογές τους στους Θεσσαλονικείς, αποσκοπώντας στη διάδοση της ιστορίας, του πολιτισμού και της συλλεκτικής ιδέας.
Συντρίμμια αεροσκαφών του Β’ Παγκοσμίου Πολέμου και η μεγαλύτερη συλλογή μεταλλίων της Πολεμικής Αεροπορίας
Η μεγαλύτερη συλλογή μεταλλίων της Πολεμικής Αεροπορίας, μεταξύ άλλων, το μετάλλιο ανδρείας «Αριστείον Ιπταμένου», που δεν φορέθηκε ποτέ, αλλά παρέλαβαν οι οικογένειες ελάχιστων, θανόντων εν υπηρεσία πιλότων την περίοδο 1946-1949, συντρίμμια αεροσκαφών του Β΄ Παγκοσμίου Πολέμου, όργανα από συμμαχικά και γερμανικά αεροπλάνα που συμμετείχαν σε αερομαχίες από το Πολεμικό Μουσείο της Αθήνας, αυθεντικές στολές συνθέτουν ξεχωριστή θεματική έκθεση που εντάσσεται στην 4η Συλλεκτική EXPO.
Στη θεματική έκθεση «Τα μετάλλια και η ιστορία της Πολεμικής Αεροπορίας», οι επισκέπτες θα έχουν τη δυνατότητα να μάθουν για το πρώτο στρατιωτικό αεροπλάνο που χρησιμοποίησαν οι Ελληνικές Ένοπλες Δυνάμεις τον Μάιο του 1912, το Henry Farman και τον θρυλικό πιλότο του, υπολοχαγό Δημήτριο Καμπέρο, γνωστό με το προσωνύμιο «τρελο- Καμπέρο», για την πρώτη Πολεμική Αεροπορική Μονάδα, τον «Λόχο των Αεροπόρων» με έδρα τη Λάρισα, αλλά και την πρώτη παγκοσμίως πολεμική αεροπορική αποστολή αναγνωρίσεων σε τακτικό πόλεμο που πραγματοποιήθηκε στις 5 Οκτωβρίου του 1912.
«Όλα τα μετάλλια της Πολεμικής Αεροπορίας που περιλαμβάνονται στην έκθεση είναι της περιόδου 1940 – 1949» τόνισε στο ΑΠΕ-ΜΠΕ ο συλλέκτης Δημήτριος Γιαννόγλου, ο οποίος παρουσιάζει στο κοινό της πόλης τη συλλογή που δημιούργησε και εξακολουθεί να εμπλουτίζει εδώ και 36 χρόνια, ψάχνοντας σε παλαιοπωλεία, σε οίκους δημοπρασιών και σε άλλα καταστήματα, που πουλάνε παρεμφερή αντικείμενα, όπως νομίσματα και γραμματόσημα.
«Αν κάποια οικογένεια ενδιαφέρεται να πουλήσει ένα μετάλλιο, το αγοράζω, γιατί με αυτό τον τρόπο πιστεύω ότι διαφυλάσσεται η ιστορία. Όταν παίρνουν τα μετάλλια συλλέκτες και τα εκθέτουν, αυτό έχει ως αποτέλεσμα να γίνονται γνωστές οι πράξεις ηρωισμού για τις οποίες απονεμήθηκαν και να διατηρείται και η πολιτιστική μας κληρονομιά» υπογράμμισε ο κ. Γιαννόγλου, σημειώνοντας πως δεν έχει σημασία ο αριθμός των μεταλλίων, αλλά η ποιότητά τους.
«Δεν με χαροποιεί μόνο η εύρεση ενός αντικειμένου, αλλά με ενδιαφέρει να υπάρχει και μια ιστορία από πίσω, την οποία μπορώ να εξακριβώσω με κάποιον τρόπο. Δηλαδή έχει μεγαλύτερη αξία για μένα, αν το μετάλλιο συνοδεύεται από το δίπλωμα απονομής που γράφει για ποιο λόγο απονεμήθηκε, αν υπάρχει κάποιο χειρόγραφο εκείνου που διακρίθηκε, ή αν υπάρχει κάποια ενδιαφέρουσα ιστορία από την οικογένειά του» εξήγησε.
«Φυσικά σου δίνει μια αίσθηση ικανοποίησης το να βρίσκεις κάτι που σου έλειπε. Ειδικά άμα κλείνεις κάποιο κενό στη συλλογή σου» πρόσθεσε ο κ. Γιαννόγλου, ο οποίος θα παρουσιάσει στην έκθεση και κράνη πιλότων μαχητικών αεροσκαφών της δεκαετίας του ’80 με τα διακριτικά της Πολεμικής Αεροπορίας.
Αποκλειστικά για την έκθεση «Τα μετάλλια και η ιστορία της Πολεμικής Αεροπορίας» κυκλοφόρησαν αναμνηστικές τηλεκάρτες, στις οποίες απεικονίζονται τα εκθέματα της και εμβληματικά αξιοθέατα της Θεσσαλονίκης. Επιπλέον διοργανώνονται παράλληλες εκδηλώσεις μοντελισμού, αερομοντελισμού και συλλεκτικών αντικειμένων με θέμα την Πολεμική και Πολιτική Αεροπορία με δρώμενα:
-Προσομοιωτής αεροσκάφους F-16, που μπορούν να πιλοτάρουν μικροί και μεγάλοι υπό την καθοδήγηση αξιωματικών της Πολεμικής Αεροπορίας. Ο προσομοιωτής πτήσης Falcon F-16, έχει παρουσιαστεί και στο παρελθόν με πρωτοβουλία του Γενικού Επιτελείου Αεροπορίας στο ελληνικό κοινό. Προσφέρει ρεαλιστική εμπειρία του τρόπου λειτουργίας του πραγματικού μαχητικού αεροσκάφους F16 και ο χειριστής παίρνει μία ιδέα των συνθηκών που βιώνουν οι πιλότοι των μαχητικών αεροσκαφών.
-Εξομοιωτές εικονικής πραγματικότητας πτήσης F-16, Mirage 2000, F-35
-Επίδειξη μοντέλων αεροσκαφών
Η έκθεση, που διοργανώνεται με τη συνεργασία της HELEXPO-ΔΕΘ, υπό την αιγίδα του δήμου Θεσσαλονίκης, στα πρότυπα αντιστοίχων του εξωτερικού, απευθύνεται σε συλλέκτες, φιλότεχνους και λάτρεις της ιστορίας και του πολιτισμού.
Ώρες λειτουργίας:
Σάββατο και Κυριακή 26-27/4/2025: 10.00-20.00
Κατερίνα Γιαννίκη
*Τις συν. φωτογραφίες παραχώρησαν οι Βασίλης Γαβριηλίδης και Δημήτριος Γιαννόγλου
