Μία ξεχωριστή αρχαιολογική ανακάλυψη, αποκάλυψε περισσότερα στοιχεία για τη ρωμαϊκή στρατιωτική παρουσία στη σημερινή νοτιοδυτική Γερμανία, κατά τις αρχές της πρώτης χιλιετίας.
Στην περιοχή της Στουτγάρδης Bad Cannstatt, αποκαλύφθηκαν κατά τη διάρκεια ανασκαφής περισσότεροι από 100 σκελετοί αλόγων που χρονολογούνται από τον 2ο αιώνα μ.Χ..
Οι ειδικοί θεωρούν πως τα ζώα ανήκαν σε μια ρωμαϊκή μονάδα ιππικού που υπήρχε σε κοντινή απόσταση, προσφέροντας σπάνια στοιχεία για τη διαχείριση και αξιοποίηση των ιππικών δυνάμεων από τον ρωμαϊκό στρατό.
Συγκεκριμένα, θεωρείται πως τα άλογα ανήκαν σε μια μονάδα ρωμαϊκού ιππικού (Ala), το οποίο αποτελούταν από σχεδόν 500 ιππείς. Τα στρατεύματα αυτά είχαν την έδρα τους στο Hallschlag, στην επαρχία της Άνω Γερμανίας στις αρχές του δεύτερου αιώνα μ.Χ., είχε ανάγκη πληθυσμού αλόγων τουλάχιστον 700 ζώων ώστε να είναι αποτελεσματικά.
Όταν πέθαινε ένα άλογο – είτε λόγω ηλικίας, ασθένειας, τραυματισμού, ή άλλων αιτιών – το απομάκρυναν από τον οικισμό και το έθαβαν σε μία περιοχή αποκλειστικά προορισμένη για το σκοπό αυτό, σε μικρή απόσταση τόσο από το οχυρό, όσο και από τους κατοίκους.
Με τόσα πολλά άλογα, ήταν μια καθημερινή διαδικασία, κάτι που έκανε αναγκαία τη δημιουργία ενός μεγάλου νεκροταφείου αλόγων, όπως αυτό που ανακαλύφθηκε πρόσφατα.
Ρωμαϊκό ιππικό: Η ραχοκοκαλιά της ρωμαϊκής επέκτασης
Η πρόσφατη ανακάλυψη, πραγματοποιήθηκε σε συνδυασμό με εξερευνητικές ανασκαφές που πραγματοποιήθηκαν ενόψει ενός προγράμματος οικιστικής ανάπτυξης που θα ξεκινήσει σύντομα στη Στουτγάρδη.
Από το 2024, κρίθηκε αναγκαίο να αρχίσουν αρχαιολογικές έρευνες, για την αξιολόγηση του χώρου πριν συνεχίσουν την κατασκευή.
Οι εργασίες στον χώρο, που ανέλαβε η αρχαιολογική εταιρεία ArchaeoBW και επέβλεπε η υπηρεσία για την προστασία των μνημείων (LAD), έχει πλέον ολοκληρωθεί και οι ταφές των αλόγων ήταν μακράν η σημαντικότερη ανακάλυψη του εγχειρήματος.
Τιμητικές ταφές για πολυαγαπημένους συντρόφους
Δεν είναι πρώτη φορά που ανακαλύπτονται σκελετοί αλόγων στην περιοχή. Το 1920, ανακαλύφθηκαν παρόμοια ευρήματα στη διάρκεια κατασκευής πολυκατοικιών κοντά στο Nastplatz.
Ακόμη και τότε, οι ερευνητές υποπτεύονταν πως η περιοχή ήταν ένα ρωμαϊκό “Schindanger,” κοιμητήριο αλόγων.
Τώρα, με την τελευταία ανασκαφή και αξιοποίηση των σύγχρονων αρχαιολογικών μεθόδων, η ερμηνεία αυτή επαληθεύτηκε οριστικά.
“Τα πρώτα οστά αλόγου, αποκαλύφθηκαν στη διάρκεια του προγράμματος, χρονολογήθηκαν με ραδιενεργό άνθρακα και έδειξαν ότι ανάγονται στον 2ο αιώνα μ.Χ.”, εξηγεί η Sarah Roth, επικεφαλής αρχαιολόγος του LAD.
“Με βάση τα όσα γνωρίζουμε για τη ρωμαϊκή δραστηριότητα στο Bad Cannstatt, είναι ξεκάθαρο πως, τα άλογα αυτά ανήκαν στην μονάδα ιππικού που επιχειρούσε στο Hallschlag μεταξύ του 100 και του 150 μ.Χ.Δεδομένου του μεγέθους του στρατεύματος, ήταν αναπόφευκτες τακτικές απώλειες – και υπήρχε ανάγκη διαρκών αντικαταστάσεων”.
Κανονικά, τα άλογα θάβονταν σε ρηχούς, ατομικούς λάκκους σε απόσταση σχεδόν 400 μέτρων από το οχυρό του ιππικού και σε απόσταση 200 μέτρων από τον οικισμό.
Τα περισσότερα εναποτίθεντο στα πλευρά τους, με τα άκρα τους απλωμένα ή λυγισμένα – λεπτομέρεια που μαρτυρά προσεκτική εναπόθεση.
Σύμφωνα με τη Roth, είναι πιθανό να υπήρχε κάποιου είδους σηματοδότηση πάνω από το έδαφος, αφού μερικοί λάκκοι συμπίπτουν, ακόμη και στους πιο συνωστισμένους χώρους του νεκροταφείου.
Το ενδιαφέρον στοιχείο είναι πως τα άλογα δεν φαίνεται να είχαν πεθάνει μαζικά, όπως θα ήταν λογικό σε μια περίπτωση μάχης ή επιδημίας. Μάλλον φαίνεται πως θάφτηκαν σταδιακά, με το πέρασμα του χρόνου. “Δεν ήταν θύματα κάποιου καταστροφικού γεγονότος”, επισημαίνει η Roth.
“Τα ζώα αυτά, ή πέθαναν από φυσικά αίτια ή από ευθανασία επειδή πλέον αδυνατούσαν να εκπληρώσουν τα στρατιωτικά τους καθήκοντα. Αν ένα άλογο μπορούσε να περπατήσει, το οδηγούσαν στο νεκροταφείο και του έκαναν ευθανασία ώστε να μην πρέπει να μεταφέρουν το βαρύ νεκρό σώμα”.
Το συνολικό μέγεθος του νεκροταφείου, παραμένει άγνωστο, όμως οι πρόσφατες ανασκαφές αποκάλυψαν μια πολύ χρησιμοποιημένη περιοχή περίπου 70 επί 80 μέτρα. Η Roth θεωρεί πως, ο αρχικός ταφικός χώρος των αλόγων, ήταν πολύ μεγαλύτερος.
“Αυτό που αποκαλύψαμε, είναι μόλις ένα τμήμα μίας πολύ εκτεταμένης νεκρόπολης στρατιωτικών αλόγων”, είπε χαρακτηριστικά. Ανάμεσα στις ανακαλύψεις, ξεχωρίζει η ταφή ενός αλόγου, για την ασυνήθιστη παρουσία κτερισμάτων, δύο κεραμικών αγγείων και ενός μικρού λυχναριού. Τα αντικείμενα αυτά, φυλάσσονταν για ταφές ανθρώπων, υποδηλώνοντας έτσι έναν βαθιά προσωπικό αποχαιρετισμό.
“Είναι ξεκάθαρο πως υπήρχε ένας ξεχωριστός δεσμός του ιδιοκτήτη με το άλογό του”, σημείωσε η Roth. “Ακόμη και μετά από σχεδόν 1.800 χρόνια, είναι ακόμη αισθητή η θλίψη που υποδηλώνει η κίνηση αυτή”. Σε πλήρη αντιδιαστολή, σε κοντινή απόσταση ανακαλύφθηκε ένας ανθρώπινος σκελετός – ενός ενήλικα – με το πρόσωπο προς τα κάτω και χωρίς κτερίσματα στην ταφή.
Τα λείψανά του, ήταν μακριά από τους κανονικούς ταφικούς χώρους, ανάμεσα στα κτερίσματα των αλόγων.
Οι αρχαιολόγοι πιστεύουν πως, ο άνδρας αυτός μπορεί να ήταν κάποιος παρίας, αποκλεισμένος από τις επίσημες ταφικές τελετές των Ρωμαίων. Η ταφή του στις παρυφές τις κοινωνίας, τόσο κυριολεκτικά όσο και συμβολικά, προσφέρει μια σπάνια ματιά στην τήρηση των κοινωνικών ιεραρχιών στη Ρωμαϊκή κοινωνία, ακόμη και μετά τον θάνατο.
Ξεκλειδώνοντας τα μυστικά των ρωμαϊκών ιππικών πρακτικών
Με την ολοκλήρωση της ανασκαφής, οι επιστήμονες έχουν μια μοναδική ευκαιρία να μελετήσουν αναλυτικά τα ευρήματα.
Τα άλογα θα εξεταστούν από αρχαιοζωολόγους, ώστε να προσδιοριστεί η ηλικία του θανάτου τους, η σωματική τους διάπλαση και οι πιθανές αιτίες θανάτου.
Τα ευρήματα θα μπορούσαν να αποκαλύψουν πολύτιμες πληροφορίες για τις πρακτικές του ρωμαϊκού ιππικού, δείχνοντας πώς ανατράφηκαν, εκπαιδεύτηκαν και συντηρήθηκαν τα άλογα.
Εκτενέστερη επιστημονική ανάλυση, θα μπορούσε να αποκαλύψει περισσότερα για την προέλευση του αλόγου.
Εκτρέφονταν τοπικά, στα γόνιμα εδάφη γύρω από το Bad Cannstatt, ή τα έφερναν από άλλα μέρη της Ρωμαϊκής Αυτοκρατορίας;
Είναι ένα βασικό ερώτημα για μία πόλη της οποίας το όνομα “Stuttgart” – προέρχεται από το “Stutengarden”, δηλαδή “ο κήπος του αλόγου”, που παραπέμπει στην εκτροφή αλόγων.
πηγή enikos.gr
Φωτογραφία: Υπηρεσία προστασίας των μνημείων της Στουτγάρδης/ ArchaeoBW
