Η δικαστική περιπέτεια του γερουσιαστή Ρόμπερτ Μενέντεζ σίγουρα προκαλεί πλήγμα στην προώθηση των ελληνικών θέσεων στην άλλη πλευρά του Ατλαντικού. Ο ισχυρός παράγοντας του Κογκρέσου έχει επίδραση και εκτός ΗΠΑ, καθώς έχει αναπτύξει ένα ευρύ διεθνές δίκτυο επαφών, λόγω της θητείας του στην Επιτροπή Εξωτερικών Υποθέσεων της Γερουσίας. Όμως, ας μη βιάζονται ορισμένοι να τον «ξεγράψουν». Καταρχήν, για τον Μενέντεζ υπάρχει το τεκμήριο της αθωότητας. Η αμερικανική Δικαιοσύνη θα αποφανθεί, όπως γίνεται σε κάθε σύγχρονη και ώριμη Δημοκρατία.
Το ερώτημα που απασχολεί πολλούς στην Ελλάδα είναι αν η πιθανή καταδίκη του Μενέντεζ μπορεί να προκαλέσει εμπλοκή στις ελληνοαμερικανικές σχέσεις. Πράγματι, ο γερουσιαστής είναι ένας από τους σημαντικότερους συμμάχους της Ελλάδας. Πάνω απ’ όλα, αποτελεί τον κύριο εκφραστή της αμερικανικής πολιτικής υπέρ της δημοκρατίας και κατά του αυταρχισμού. Δεν είναι λίγες οι φορές που ευθαρσώς επιτέθηκε σε αυταρχικούς ηγέτες για τις επιλογές τους.
Οι θέσεις του Μενέντεζ δεν είναι προσωπικές. Αντιθέτως, είναι η επιτομή της φιλελεύθερης εξωτερικής πολιτικής των ΗΠΑ που έχει καλλιεργηθεί τα τελευταία χρόνια. Ο Μενέντεζ δεν είναι ο μόνος υποστηρικτής της διεθνούς έννομης τάξης. Πολλοί Αμερικανοί γερουσιαστές και βουλευτές ασπάζονται τις ίδιες ακριβώς θέσεις και σέβονται απολύτως τις ελληνικές ευαισθησίες στα ελληνοτουρκικά και το Κυπριακό.
Πάντως, θα ήταν απλοϊκό να ισχυριστεί κάποιος ότι ο Μενέντεζ απλώς υιοθετεί τις θέσεις μας. Όπως όλοι οι Αμερικανοί πολιτικοί, έτσι και ο ίδιος υπερασπίζεται πρωτίστως τα αμερικανικά συμφέροντα. Και σήμερα στην Ανατολική Μεσόγειο, τα ελληνικά συμφέροντα ταυτίζονται με εκείνα των συμμάχων μας, πράγμα το οποίο αντιλαμβάνονται όλοι, συμπεριλαμβανομένης της Τουρκίας.
Η τελευταία είναι η πρώτη που χαίρεται με τη δικαστική περιπέτεια του Μενέντεζ. «Διαβάζει» τη νέα πραγματικότητα ως μεγάλη ευκαιρία για να ανατραπούν τα δεδομένα υπέρ των θέσεών της. Ο πρώτος στόχος είναι να βρει διέξοδο για την επιτάχυνση της υλοποίησης του τουρκικού εξοπλιστικού προγράμματος. Όμως, αυτή η ανάγνωση δεν είναι σωστή. Ο κύριος λόγος που η Τουρκία δεν παραλαμβάνει ακόμα αναβαθμισμένα F-16, δεν είναι ο Μενέντεζ. Πρωτίστως, οι αιτίες είναι ο εναγκαλισμός της Άγκυρας με το Κρεμλίνο, ο αναθεωρητισμός της και, φυσικά, οι τουρκικές καθυστερήσεις στην ένταξη της Σουηδίας στο ΝΑΤΟ. Η Άγκυρα δεν μπορεί να ανακτήσει τη διεθνή αξιοπιστία της με τακτικισμούς. Το πρόβλημά της δεν είναι μόνο ο Μενέντεζ και οι συνοδοιπόροι του. Χρειάζεται να επιδείξει συνέπεια λόγων και έργων, για να αποδείξει ότι μπορεί να ξαναγίνει ένας αξιόπιστος εταίρος.
Άρθρο του Τάσου Χατζηβασιλείου στην εφημερίδα «ΤΑ ΝΕΑ»
