Στην «ανάσα» του κόλπου της Ηγουμενίτσας, η πευκόφυτη νησίδα κρύβει μέσα στο καταπράσινο χρώμα της, έναν τόπο ιερό, μια γραφική Μονή, που εορτάζει την ημέρα της Ζωοδόχου Πηγής. Για τους κάτοικους της περιοχής είναι το Αγιονήσι τους.
Το θαλασσοδαρμένο Αγιονήσι, βρίσκεται σε μικρή απόσταση από την ακτή. Χρειάζονται μόλις 5 λεπτά με καΐκι για να φτάσει εκεί, ο προσκυνητής. Η ιστορία του έρχεται από το βάθος των αιώνων. Από τη συνομιλία με τον ηγούμενο της Μονής Γηρομερίου, Αρχιμανδρίτη π. Μεθόδιο Ντελή, αντλούμε σημαντικά στοιχεία.
Σήμερα, στη νησίδα βρίσκεται ένα μικρό ερειπωμένο Μοναστήρι, από το οποίο διασώζεται το Καθολικό. Η ημερομηνία ίδρυσης του δεν είναι ξεκάθαρα γνωστή. Πιθανόν όμως να ιδρύθηκε περίπου τον 12ο αιώνα, σύμφωνα με ημερομηνία δυσανάγνωστης λίθινης επιγραφής στο εξωτερικό του δυτικού τοίχου, χωρίς άλλες ιστορικές μαρτυρίες.
Το Αγιονήσι, συναντάμε σε βενετσιάνικο χάρτη του 1654, ως scoglia della Madonna», δηλαδή, βράχος της Παναγίας, ο οποίος μάλιστα απεικονίζει τον Ναό.
Κατά το παρελθόν, όταν έγιναν εργασίες ανακαίνισης του Ναού, η εύρεση ανθρωπίνων οστών, ερείπια κελιών, ένα πηγάδι ή στέρνα, οδηγούν στο συμπέρασμα πως στο χώρο λειτουργούσε Μοναστήρι. Λόγω της σημαντικής θέσης που κατέχει η νησίδα, εκτιμάται πως κατά τους περασμένους αιώνες, βρέθηκε στο στόχαστρο, λεηλατήθηκε και καταστράφηκε.
Σήμερα, ανάμεσα στα αιωνόβια πλατάνια, σώζονται ανακαινισμένο το καθολικό, το πηγάδι, καθώς και κάποια ερείπια. Το καθολικό, είναι ένας μονόχωρος ναός, χωρίς πρόναο και τοιχογραφίες με τρίπλευρη αψίδα, που στεγάζεται με δίρριχτη στέγη.
Στο χώρο έχουν γίνει μικρής έκτασης αρχαιολογικές έρευνες, σύμφωνα με τα ευρήματα των οποίων, εξετάζεται το ενδεχόμενο, η Μονή και οι βοηθητικοί χώροι, να κτίστηκαν την περίοδο της πρώιμης Τουρκοκρατίας πάνω σε προγενέστερο ναό. Μάλιστα κάποια μαρμάρινα κομμάτια που εντοπίστηκαν, ίσως παραπέμπουν σε ακόμη παλαιότερη εποχή.
Το 1997 η Μονή της Ζωοδόχου Πηγής ανακηρύχθηκε ιστορικό διατηρητέο μνημείο.
Το Αγιονήσι θεωρείται από τους ντόπιους, καταφύγιο ψυχών, τόπος προσευχής, ευλογίας και ηρεμίας, αλλά και η προστασία για τους ψαράδες που καθημερινά βρίσκονται στη θάλασσα γύρω από το νησί.
Την ημέρα της εορτής της Ζωοδόχου Πηγής, την Παρασκευή της Διακαινησίμου, εκεί γίνεται Αναστάσιμη Θεία Λειτουργία. Από την Ηγουμενίτσα και τις γύρω περιοχές, με καΐκια και ψαρόβαρκες συρρέουν πολλοί προσκυνητές. Η θεία λειτουργία τελείται στον προαύλιο χώρο του Ναού κάτω από τα δέντρα και η ατμόσφαιρα δημιουργεί έντονα θρησκευτικά συναισθήματα.
πηγή ΑΠΕ ΜΠΕ
